Eşeysiz Üreme

Get Started. It's Free
or sign up with your email address
Rocket clouds
Eşeysiz Üreme by Mind Map: Eşeysiz Üreme

1. Bölünerek Üreme

1.1. Bu bölünme çeşiti bütün ökaryotik bir hücreli canlılarda ve bakterilerde görülmektedir. Bölünme mitoz ya da amitoz ile enine yahut boyuna olarak gerçekleşir.

2. Tomurcuklanma İle Üreme

2.1. Canlı üzerinde oluşan bir çıkıntının gelişerek ana canlıya benzer bir döl oluşturmasına denir. Bira mayalarında, hidralarda ve mercanlardan görülmektedir. Ciğer otları ve tohmlu bitkilerden gözyaşı bitkisinin yaprakları ile üremeside bir tomurcuklanma örneği diyebiliriz. Tomurcuklar ana canlıdan ayrılıp bağımsız yaşayabileceği gibi ana canlı ile birlikte de yaşayabilir. Bu şekilde yaşamaya ise koloni haline yaşama denir.

3. Sporla Üreme

3.1. Bir hücreli canlılardan plazmodium’da mantarlarda ve çiçeksiz bitkilerin tamamında görülmektedir. Sporlar döllenme olmadan yeni canlı meydana getirme özelliğine sahiptir. Çoğalma sporların bölünme geçirmesi ile sağlanmaktadır. Spora üremenin tipik özellikleri, sıtma paraziti ve eğrelti otlarının hayat devrelerinde açıkça görülür. Tek başına sporla üreme evresi yoktur.

4. Rejenerasyon(Yenilenme)

4.1. Bazı canlıların kopan vücut kısımlarının kendilerini tamamlayarak yeni bireylere dönüşmesidir.Rejenerasyon ile üremeye en güzel örnek, bir cins yassı solucan olan planaryalarda görülür. Yenilenme yeteneği çok fazla olan planaryalarda bölünen her parça, baş bölgesine olan uzaklıkla orantılı olarak eksilen kısımlarını yeniler. Böylece her parçadan yeni bir planarya oluşur.

5. Vejetatif Üreme

5.1. Genellikle yüksek yapılı çiçekli bitkilerde görülen eşeysiz üreme şeklidir. Vejatatif üreme çeşitlerinden yararlanılarak ata canlı ile aynı kalıtsal özellikte fertler elde edilebilir. Tohum üretme yeteneği olmayan; muz, çekirdeksiz üzüm, kavak gibi bazı bitiler vejetatif üreme ile ürer. Vejetatif üreme 6 çeşittir.

5.1.1. Çelikle Üreme

5.1.1.1. Kavak, çınar, meyve ağaçları, asma gibi bazı bitkilerden koparılan bir dal parçasının toğrağa dikilmesiyle yeni bitkilerin meydana gelmesine çelikle üreme denilmektedir.

5.1.2. Yumru ile Üreme

5.1.2.1. Patates ve yer elması gibi bazı bitkilerde, yumru adı verilen; toprak altı gövdesi bulunmaktadır. Bu bitkilerin yumrusundan parça alarak toğrağa ekilmesi durumunda, her parçanın yeni bir birey meydana getirmesine yumru ile üreme denilmektedir.

5.1.3. Soğan (Rizom) Gövde ile Üreme

5.1.3.1. Rizom gövde toprak altındadır. Rizom gövdelerin üzerinde yer gözlerden bir parça alınıp toprağa ekilmesinde durumunda yeni bitkilerin meydana gelmesine rizom gövde ile üreme denilmektedir.

5.1.4. Sürünücü Gövde ile Üreme

5.1.4.1. Çilek bitkisinde olduğu gibi gövde görevini üstlenmiş yapıların toprak üzerinde yada toprak altında sürünerek belirli aralıklarla kök salar ve yeni bitkileri oluşturur. Bu tür üreme şekline sürünücü gövde ile üreme denilmektedir.

5.1.5. Daldırma Yöntemi ile Üreme

5.1.5.1. Daldırma yöntemi ile üremede bitkkinin toprağa yakın kısımlarından çıkan bir dal parçası bükülür. Yere çarpan kısmın toprakla örtülmesi sağlanır ve ucunun toprağın dışına çıkması sağlanır. Toprağa gömülen kısım toprağın altında köklendikten sonra ana bitkiden ayrılarak yeni bir bitki elde edilmiş olunur.

5.1.6. Doku Kültürü ile Üreme

5.1.6.1. Doku kültürü ile üreme steril yani temiz bir ortamda bitki için uygun ortamın hazırlanması durumunda bitkinin hücre, doku veya organlarından yeni bir bitki veya bitki ürünü elde edilmesidir. Doku kültürü sayesinde istenilen özelliklere sahip binler hatta milyonlarca bitki elde edilebilir.

6. Partenogenez

6.1. Döllenmemiş yumurtanın, gelişerek yeni bir bireyi meydana getirmesine partenogenez denir. Partenogenez; arılar, karıncalar, yaprak bitleri, su pireleri, bazı çekirge ve kelebek türlerinde görülür.