Create your own awesome maps

Even on the go

with our free apps for iPhone, iPad and Android

Get Started

Already have an account?
Log In

Młoda Polska by Mind Map: Młoda Polska
0.0 stars - reviews range from 0 to 5

Młoda Polska

przyczyny

młodopolszczanie niezadowoleni

świat ku katastrofie (choroba wieku)

kryzys wartości

załamanie machiny kapitalizmu i monarchii

socjaliści dochodzą do głosu

Chronologiczne zdarzenia, wpłynęły na nastroje "młodych"

inne nazwy

neoromantyzm

nawiązywanie do estetyki romantyzmu

modernizm

współczesność, nowatorskie tendencje, antybohater - filister

fin de siecle

nasilenie dążeń dekadenckich w obyczajowości, koniec wieku, rozpad

la belle époque

(dobrobyt, rozwój życia)

ośrodki

Kraków

Lwów

Zakopane (Kazimierz Przerwa-Tatmajer, poezja "tatrzańska")

Warszawa pozbawiona wyznaczników kultury (sytuacja po powstaniu styczniowym)

literatura

tendencje

sztuka, ekspresjonizm, wyraziste, emocjonalne i kontrastowe przedstawienie, synestezja, przypisywanie zmysłów innym zmysłom, naturalizm, naturalne przedstawienie rzeczywistości (sztuka: fotokopia), symbolizm, wyższość ducha nad materią, określanie rzeczywistości symbolem, secesja, wszystko może być dziełem sztuki, symbol : falista, asymetryczna linia, impresjonizm, subiektywne utrwalenie zjawisk, zbliżenie do natury

prądy myśleniowe, katastrofizm, zagłada społeczeństwa - inwazja z zewnątrz, brak sił, pesymizm, tylko minusy życia, brak wiary, witalizm, dusza obecna w zjawiskach życiowych, dekadentyzm, chylenie się ku upadkowi, apatia, intuicjonizm, przyjęcie intuicji za podstawę poznania

poeci młodopolscy

Kazimierz Przerwa-Tetmajer

Stefan Żeromski

Stanisław Wyspiański

Gabriela Zapolska

Tadeusz Boy-Żeleński

Władysław Stanisław Reymont

Leopold Staff

Jan Kasprowicz

czasopisma

"Krytyka", Wilhelm Feldman, krakowski miesięcznik, poparcie neoromantycznego modelu zaangażowania społecznego

"Życie", Zenon Przesmycki ("Miriam"), warszawski tygodnik, negacja pozytywistów i naturalizmu, publikacja zachodnich tekstów nawiązujących

"Chimera", Zenon Przesmycki, 4 tomy rocznie (nieregularnie, pismo młodopolskie (odkrycie poezji Norwida)

założenia prozy

rezygnacja z odautorskiego komenatrza i ocen

rezygnacja z funkcji poznawczej na rzecz ekspresji

ukazanie stanów psychicznych bez komentarzy

założenia dramatu

dramat naturalistyczny z przewagą komedii społecznych, Zapolska, Rittner

symboliczny, Wyspiański, Przybyszewski

eskpresjonistyczny, Miciński

przedstawiciele

Artur Schopenhauer

"ludźmi rządzi popęd", co uniemożliwia całkowicie wolne działanie

uważał, że podstawowym narzędziem poznania świata jest wola

wola "motorem świata"

nirwana osiągalna w oddaniu się sztuce i jej tworzeniu

Friedrich Nietzsche

twórca tzw. "filozofii życia XIX/XX w.";

propaguje kult życia, wiarę w jego sens

przeciwstawia się dekadentyzmowi

przedstawiciel immoralizmu

Henryk Bergson

pęd życiowy przyczyną samorzutnego rozwoju świata

antyracjonalistyczny, intuicjonistyczny pogląd na świat

intuicja częścią przyrody, pozwala ją poznać od wewnątrz

Kazimierz Przerwa-Tetmajer

"koniec wieku XIX" - manifest pokolenia, wiersz pesymistyczny, rysuje sylwetkę dekadenta, bezsensowność czynu, reakcji, życie udręką

"Hymn do Nirwany", wyraz tęsknoty za unicestwieniem, modlitwa o stan bezczucia, oderwanie od miernoty, brak chęci patrzenia na świat

"Evviva l'arte!", krytyka moralności mieszczan, materializm, pogoń za dobrobytem przyćmiewa potrzeby duszy

Jan Kasprowicz

symbolista, impresjonista

"Krzak dzikiej róży", krzak drży o swoje życie, limba dowodzi przemijania czasu, łatwość przemijania wieku, piekno -> brzydota

"Hymny", ówczesne pojmowanie Boga, rozpatrzenie problemu dobra i zła

pesymista, przeświadczenie nieuchronności katastrofy

Leopold Staff

modernista

"Deszcz jesienny", melancholia, smutek, pesymizm, bezsens

chęć przezwyciężenia dekadenckich nastrojów, "Sny o potędze", poglądy nietzscheańskie, wewnętrzny rozwój, doskonalenie się, potęga duchowa

Bolesław Leśmian

symbolista

"Sad rozstajny", filozofia bergsonowska, afirmacja wiecznie żywej natury

Stefan Żeromski

ogromny wpływ dorobkiem literackim

wylansował "żeromszczyznę", utwory nacechowane emocjonalnie tokiem narracji, długie, wielokrotnie złożone zdania, dobitne określenie, wykrzyknienia, wyczucie "tętna życia społeczeństwa", "sumienie narodu"

Władysław Reymont

Nobel w 1924 za "Chłopów"

obserwator życia codziennego

miejskiego : "Ziemia obiecana"

wiejskiego : "Chłopi"

styl naturalistyczno-psychologiczny

inspiracje

filozofia Schopenhauera (pesymizm)

Nietzsche

Bergson (witalizm, intuicjonizm)

Główna geneza nurtów związanych

geneza

nazwa

krakowskie czasopismo "Życie"

cykl artykułów - Artur Górski, manifest ideowo-artystyczny, powstanie "wieszcza" i "filistera", indywidualizm, "sztuka dla sztuki", Główna rola A. Górskiego w epoce

krytyka pozytywistów

idea

przewartościowanie wartości, nieuważanie Polski za kraj zaściankowy - podróże, priorytety ówczesnego mieszczaństwa - zmiana, Nastroje i niezadowolenie "Młodych"

chęć stworzenia nowych norm

powrót do romantyzmu, melancholia, nirwana, tragizm istnienia, śmierć, rozpacz

ograniczenie swobody twórczej

protest przeciwko standaryzacji

dążenia niepodległościowe, brak akceptacji podzielenia ziem

aktywizacja literacka